W południowo-wschodniej części Olsztyna, między blokami Pieczewa i Osiedla Mazurskiego a zielonym pasem prowadzącym w stronę jeziora Skanda, wrze. Na ogrodzeniach Rodzinnych Ogrodów Działkowych pojawiły się ogłoszenia z czerwonym napisem „Bardzo ważne!!!”. Działkowcy alarmują, że w projekcie planu ogólnego ich teren został wpisany jako strefa usługowa. To – ich zdaniem – stoi w sprzeczności z wcześniejszymi zapewnieniami władz miasta.
Plan ogólny Olsztyna i strefa usługowa SU zamiast zieleni SN
Najbardziej jednoznaczny komunikat pochodzi z ROD „Kormoran”. W wywieszonym ogłoszeniu zarząd ogrodu informuje, że według projektu planu ogólnego teren ogrodu został oznaczony jako strefa usługowa. Jednocześnie apeluje do działkowców i mieszkańców o udział w konsultacjach społecznych oraz składanie wniosków o przywrócenie pierwotnego przeznaczenia, czyli strefy zieleni i rekreacji.
Wszystkie terminy konsultacji podaliśmy na dle artykułu.
W praktyce zmiana symbolu z SN na SU nie oznacza natychmiastowej likwidacji ogrodu. Plan ogólny nie jest decyzją o wyburzeniu altan ani o rozpoczęciu budowy. Jest jednak dokumentem wyznaczającym kierunek rozwoju przestrzennego miasta. To na jego podstawie w przyszłości powstają miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego. Dla działkowców oznacza to jedno: dziś zmienia się zapis, jutro może zmienić się funkcja terenu.
Z punktu widzenia ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z 2013 r., likwidacja jest możliwa m.in. wtedy, gdy funkcjonowanie ogrodu jest sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
ROD „Semafor” i 704 wnioski do Prezydenta Olsztyna
Podobne obawy pojawiły się w ROD „Semafor”. Zarząd ogrodu złożył do Urzędu Miasta Olsztyna 704 wnioski o wpisanie terenu do strefy zieleni i rekreacji. Pismo wpłynęło do ratusza w listopadzie 2024 roku. Działkowcy chcą formalnego zabezpieczenia ogrodu w planie ogólnym, tak aby nie pozostawiać pola do interpretacji.
„Semafor” znajduje się w newralgicznym miejscu, na styku zwartej zabudowy mieszkaniowej i terenów zielonych prowadzących w stronę jeziora Skanda. To przestrzeń, która z urbanistycznego punktu widzenia może być postrzegana jako rezerwa inwestycyjna. Z punktu widzenia działkowców jest jednak enklawą zieleni, miejscem rekreacji i odpoczynku dla setek rodzin.
ROD „Skanda” między blokami a jeziorem
Ogród „Skanda” leży w bezpośrednim sąsiedztwie jeziora i terenów przyrodniczych. Choć w tym przypadku nie pojawiło się jeszcze oficjalne ogłoszenie o zmianie strefy, jego położenie sprawia, że również znajduje się w centrum dyskusji o przyszłości ogrodów działkowych w tej części miasta.
Na mapach planu ogólnego widać, że południowo-wschodni Olsztyn to obszar silnej presji urbanizacyjnej. Nowe osiedla, rozwój infrastruktury, bliskość terenów atrakcyjnych krajobrazowo. To właśnie tu ścierają się dwie wizje rozwoju: intensyfikacja zabudowy i zachowanie zieleni.
Obietnice Prezydenta Roberta Szewczyka a projekt planu ogólnego
W sierpniu 2024 roku Prezydent Olsztyna Robert Szewczyk spotkał się z przedstawicielami Rodzinnych Ogrodów Działkowych. W publicznym wpisie zapewnił, że ROD-y pozostaną w niezmienionym kształcie, a plan ogólny gminy tego nie zmieni. Dla wielu działkowców były to słowa jednoznaczne.
Dziś pytają, jak mają rozumieć te deklaracje w świetle projektu, w którym – jak twierdzą – ich ogród został oznaczony jako strefa usługowa. Czy jest to jedynie techniczny zapis bez realnych konsekwencji, czy początek dłuższego procesu przekształcania terenów działkowych?
Konsultacje społeczne planu ogólnego i mobilizacja działkowców
Sprawa znajduje się obecnie na etapie konsultacji społecznych. Zarządy ogrodów zachęcają do udziału w spotkaniach w ratuszu i do składania wniosków o zmianę przeznaczenia terenów na strefę zieleni i rekreacji. Widać wyraźną mobilizację środowiska działkowców.
Plan ogólny nie został jeszcze uchwalony. To moment, w którym mieszkańcy mogą zabrać głos i wpłynąć na ostateczny kształt dokumentu. Jednocześnie jest to moment próby dla władz miasta. W południowo-wschodnim Olsztynie nie toczy się wyłącznie spór o symbole na mapie. To spór o to, czy w rozwijającym się mieście jest miejsce na ogrody działkowe jako trwały element krajobrazu, czy staną się one kolejną rezerwą pod przyszłe inwestycje.
Redakcja TKO będzie wracać do tematu i zapyta władze miasta, jak interpretują zapisy projektu planu ogólnego oraz czy podtrzymują wcześniejsze deklaracje dotyczące Rodzinnych Ogrodów Działkowych.
Spór o Lasek Pieczewski i kolejny konflikt o miejską zieleń
Spór o ogrody działkowe nie jest pierwszym konfliktem przestrzennym w tej części Olsztyna. Wcześniej emocje budziła sprawa Lasku Pieczewskiego, gdzie mieszkańcy protestowali przeciwko planom ingerencji w tereny zielone i domagali się ich zachowania w możliwie nienaruszonym stanie. Tam również ścierały się dwie wizje rozwoju miasta: intensyfikacja zabudowy i ochrona zieleni jako wspólnego dobra. Dziś, gdy w dyskusji pojawiają się ROD Semafor, Skanda i Kormoran, wielu mieszkańców widzi w tym kolejny rozdział tego samego sporu o kierunek, w jakim ma rozwijać się południowo-wschodni Olsztyn.
Terminy konsultacji Planu Ogólnego w Olsztynie
- 24 lutego 2026 r., godzina 16.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – spotkanie otwarte
- 24 lutego 2026 r., godzina 17.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztytyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – dyżur projektantów
- 26 lutego 2026 r., godzina 16.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – spotkanie otwarte
- 26 lutego 2026 r., godzina 17.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – dyżur projektantów
- 4 marca 2026 r., godzina 16.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – spotkanie otwarte
- 4 marca 2026 r., godzina 17.00 – w sali 219 Urzędu Miasta Olsztyna (Ratusz), pl. Jana Pawła II 1 – dyżur projektantów
- 13 marca 2026 r. – do tego dnia można składać uwagi do Projektu Planu Ogólnego Olsztyna.