„Państwo się wreszcie obudziło! Będzie spłacać długi rolników” – mówi mec. Lech Obara z olsztyńskiej kancelarii prawnej. „Długi, za których powstanie zresztą samo często odpowiada… Chociażby poprzez fatalne błędy, takie jak na przykład otwarcie naszego rynku na tanie, nieekologiczne produkty z zagranicy” – dodaje.
Polska wieś od zawsze była fundamentem bezpieczeństwa żywnościowego kraju. Jednakże rolnicy coraz częściej zmagają się z nieprzewidywalnością warunków atmosferycznych, spadkami cen produktów rolnych, rosnącymi kosztami produkcji, a ostatnio także z groźbą zalewu tanich zagranicznych płodów rolnych. To często prowadziło do zapaści finansowej gospodarstw rolnych, a nawet do utraty dorobku życia.
Jak „uratować” rolników przed komornikiem?
Teraz polscy rolnicy mogą odetchnąć z ulgą! W sierpniu 2025 roku uzyskali nową „tarczę ochronną” – nowelizację ustawy o restrukturyzacji zadłużenia podmiotów prowadzących gospodarstwa rolne. Teraz, jeśli wpadną w kłopoty finansowe i pogrążą się w długach – pozwoli im ona odzyskać stabilność finansową. Nawet w przypadku już prowadzonej egzekucji z ich majątku przez komornika sądowego. Co najważniejsze — przejęcie nieruchomości przez Skarb Państwa nie musi oznaczać, że rolnik który „oddał” do KOWR nieruchomość nie może jej już użytkować i prowadzić na niej działalności.
Ziemia wraca do rolnika
„Po przejęciu nieruchomości przez Skarb Państwa (KOWR) dotychczasowy właściciel będzie mógł skorzystać z pierwszeństwa w dzierżawie przejętej nieruchomości lub dzierżawić ją z zapewnieniem dzierżawcy prawa kupna przedmiotu dzierżawy najpóźniej z upływem okresu, na jaki została zawarta umowa dzierżawy. Może też odkupić tę nieruchomość po upływie co najmniej pięciu lat od dnia przeniesienia na rzecz Skarbu Państwa własności tej nieruchomości rolnej” – tłumaczy adw. Robert Klocek, współpracujący z kancelarią mec. Obary, który niegdyś przez kilkanaście lat pracował jako komornik sądowy.
Egzekucje długów wstrzymane po złożeniu wniosku do KOWR
Szczególnie istotnym elementem tej reformy jest automatyczne wstrzymanie egzekucji zadłużenia od razu po złożeniu wniosku do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) o przejęcie długu.
Tak jak to miało miejsce w przypadku pana Krzysztofa – rolnika spod Biskupca, którego reprezentuje kancelaria mec. Obary, a który zdążył z ocaleniem gospodarstwa dosłownie w ostatniej chwili. Gdy składał wniosek, termin licytacji był już wyznaczony na za tydzień…
„Zgodnie ze znowelizowanym przepisem, doszło tu do zawieszenia postępowania egzekucyjnego z mocy samego prawa i dlatego też termin licytacji został uchylony przez Sąd” – wyjaśnia adw. Robert Klocek.
Dodajmy, że zmiany w przepisach mają nie tylko ułatwić przeprowadzenie tej swoistej restrukturyzacji chroniąc rolników przed nagłą utratą majątku, ale również tym samym wspierać bezpieczeństwo produkcji żywności w Polsce.
„Zawieszone będą nie tylko bieżące postępowania, ale również te, które się toczyły wcześniej. Dzięki temu rolnicy zyskają czas na wypracowanie dobrego rozwiązania, które za zgodą wierzycieli pozwoli ocalić gospodarstwo” – wyjaśnia mec. Lech Obara, którego kancelaria już złożyła w imieniu swoich klientów stosowne wnioski do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa.
„KOWR stanie się niejako „zastępczym” właścicielem nieruchomości. Natomiast rolnik, który ją oddał, będzie miał pierwszeństwo w jej dzierżawie z opcją kupna dzierżawionej nieruchomości najpóźniej z upływem okresu dzierżawy. Może skorzystać z opcji nabycia oddanej nieruchomości po upływie co najmniej 5 lat od dnia, w którym „przekazał” na własność swoją nieruchomość Skarbowi Państwa. To dużo czasu, aby „stanąć na nogi””– wyjaśnia mec. Obara.