Od przyszłego roku osoby organizujące pogrzeb bliskich mają otrzymać wyższe wsparcie finansowe. Zasiłek pogrzebowy, który od lat pozostawał na tym samym poziomie, wreszcie zostanie podniesiony. Zmiana ma poprawić sytuację rodzin, dla których koszty pochówku stały się dużym obciążeniem. Rosnąca liczba wniosków z ZUS pokazuje, że jest to świadczenie, z którego korzystają setki tysięcy osób rocznie.
Zmiany w wysokości zasiłku pogrzebowego i zasady jego waloryzacji od 2026 roku
Obecnie zasiłek pogrzebowy wynosi 4000 zł. Od 1 stycznia 2026 roku kwota wzrośnie do 7000 zł, co znacząco zbliża świadczenie do realnych kosztów organizacji pochówku. Od 1 marca 2026 r. wprowadzona zostanie także waloryzacja – jeśli inflacja w poprzednim roku przekroczy 5 procent, wysokość zasiłku będzie automatycznie podnoszona.
Tylko w 2024 roku ZUS wypłacił blisko 360 tysięcy takich świadczeń, na łączną kwotę około 1,44 mld zł. Najwięcej zasiłków wydano w województwach śląskim i mazowieckim, najmniej w podlaskim. Dane te pokazują, jak ważną rolę pełni to świadczenie i jak wiele osób korzysta z niego w trudnym momencie życia.
Kto może otrzymać zasiłek i w jakiej wysokości ZUS przyznaje świadczenie
Zasiłek przysługuje każdej osobie lub instytucji, która pokryła koszty pogrzebu osoby ubezpieczonej w ZUS albo członka jej rodziny. Do rodziny zalicza się m.in. małżonka, dzieci, rodziców, rodzeństwo, dziadków, wnuki oraz osoby objęte opieką prawną.
Członkowie rodziny otrzymują pełną kwotę zasiłku – obecnie 4000 zł, a od 2026 roku 7000 zł – niezależnie od poniesionych kosztów. Osoby niespokrewnione otrzymają zwrot wydatków wyłącznie do wysokości limitu i tylko w zakresie udokumentowanych kosztów pogrzebu. Jeśli pochówek finansowało kilka osób, ZUS dzieli świadczenie proporcjonalnie do poniesionych wydatków.
Jakie koszty ZUS uznaje jako wydatki związane z organizacją pogrzebu
ZUS bierze pod uwagę wyłącznie koszty udokumentowane rachunkami, związane bezpośrednio z organizacją pochówku – od momentu śmierci do jego zakończenia. Należą do nich m.in. transport zwłok, trumna lub urna, opłaty cmentarne, usługi zakładu pogrzebowego czy przygotowanie ceremonii. Do wydatków niezaliczanych przez ZUS należą koszty nagrobka, kwiatów, konsolacji czy dodatkowe opłaty zakładu pogrzebowego za złożenie dokumentów w ZUS. Tych elementów świadczenie nie obejmuje.
Jak złożyć wniosek o zasiłek i jakie dokumenty trzeba przygotować
Aby otrzymać zasiłek, należy wypełnić wniosek Z-12. Można dostarczyć go osobiście do ZUS, wysłać pocztą tradycyjną, przez Platformę Usług Elektronicznych ZUS lub za pośrednictwem upoważnionego zakładu pogrzebowego. Do wniosku trzeba dołączyć:
– rachunki potwierdzające koszty pogrzebu (oryginały lub potwierdzone kopie),
– skrócony odpis aktu zgonu, chyba że ZUS pobierze go sam,
– dokument potwierdzający pokrewieństwo, jeśli wnioskodawcą jest członek rodziny,
– zaświadczenie o ubezpieczeniu zmarłego lub wnioskodawcy, jeśli dotyczą go składki ZUS.
Wniosek należy złożyć w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci lub od dnia pogrzebu, gdy wystąpiły problemy z identyfikacją zmarłej osoby. W takiej sytuacji trzeba dołączyć dokument potwierdzający przyczynę opóźnienia, np. zaświadczenie z policji, prokuratury lub pełny odpis aktu zgonu.
źródło: ZUS