Czasem to nie bryła ani metraż decydują o tym, jak zapamiętujemy budynek, lecz to, co widzimy na pierwszy rzut oka. Elewacje opowiadają historię miejsca, zdradzają ambicje projektantów i pokazują, jak architektura dialoguje z otoczeniem. W tegorocznej edycji konkursu Fasada Roku 2025 właśnie te detale znalazły się pod lupą ekspertów, a Warmia i Mazury zaznaczyły swoją obecność wśród najlepszych realizacji w kraju.
Konkurs Fasada Roku 2025 rozstrzygnięta
Podczas obrad jury, które odbyły się 4 grudnia we Wrocławiu, wyłoniono laureatów osiemnastej edycji ogólnopolskiego konkursu Fasada Roku. Do rywalizacji zgłoszono aż 222 realizacje z całej Polski – od domów jednorodzinnych, przez budynki wielorodzinne i obiekty użyteczności publicznej, po inwestycje po termomodernizacji i renowacji zabytków.
Konkurs od lat promuje obiekty, których elewacje wykonano z wykorzystaniem kompletnych systemów ociepleniowych, tynkowych lub renowacyjnych Baumit. Patronat honorowy nad wydarzeniem, podobnie jak w poprzednich latach, objęła Izba Architektów Rzeczypospolitej Polskiej.
Architektura oceniana bez taryfy ulgowej
Rywalizacja toczyła się w pięciu kategoriach: budynek jednorodzinny nowy, budynek wielorodzinny nowy, budynek niemieszkalny nowy, budynek po termomodernizacji oraz budynek zabytkowy po renowacji.
Jury złożone z architektów, ekspertów branżowych i przedstawicieli mediów analizowało nie tylko kolorystykę i strukturę elewacji, ale również sposób, w jaki obiekt wpisuje się w przestrzeń i krajobraz. Liczyły się detal, spójność kompozycji oraz – w przypadku renowacji – poszanowanie historycznego charakteru zabudowy.
Ocena przebiegała dwuetapowo. Najpierw projekty otrzymywały noty w głosowaniu online. Do finału trafiały te realizacje, które uzyskały średnią ocen powyżej 2,0. Ostateczne decyzje zapadły podczas stacjonarnej sesji jury pod przewodnictwem architekta Andrzeja Poniewierki.
Przedszkole i remiza. Warmia i Mazury wśród wyróżnionych
W kategorii „budynek niemieszkalny nowy” jury najwyżej oceniło Przedszkole Ptasie Radio w Bobrownikach. Obiekt zwrócił uwagę świeżym podejściem do architektury edukacyjnej oraz konsekwentnie zaprojektowaną elewacją.
Region warmińsko-mazurski zakończył tegoroczną edycję konkursu z dwoma wyróżnieniami. Wyrównienie otrzymała siedziba Ochotniczej Straży Pożarnej w Rynie, zaprojektowana przez biuro Urban Architect na zlecenie gminy Ryn. Jury doceniło umiejętne wpisanie bryły w krajobraz oraz przełamanie stereotypu remizy jako obiektu wyłącznie technicznego. Zwrócono uwagę na zróżnicowaną fakturę elewacji, zależną od orientacji względem stron świata, oraz starannie zaprojektowane detale, w tym symboliczne uhonorowanie świętego Floriana na elewacji frontowej. Wykonawcą inwestycji była firma Hetman K Sp. z o.o.
Zabytkowa substancja z nowym życiem w Reszlu
Drugie wyróżnienie dla regionu przyznano w kategorii „budynek zabytkowy po renowacji”. Jury doceniło siedzibę Środowiskowego Domu Samopomocy w Reszlu. Inwestycja, realizowana przez gminę Reszel we współpracy z Biurem Inżynierskim Anna Gontarz-Bagińska oraz firmą Karol Szymon Siłkowski ARS, została zauważona za konsekwentne zachowanie pierwotnego charakteru obiektu.
Eksperci podkreślili dbałość o detale elewacji oraz spójność prac renowacyjnych, dzięki którym budynek odzyskał dawną elegancję, nie tracąc swojej tożsamości. To przykład renowacji, która nie konkuruje z historią, lecz ją podkreśla.
Konkurs, który wyznacza standardy
W kategorii budynków zabytkowych główną nagrodę i tytuł Fasady Roku 2025 zdobyła renowacja Zamku Królewskiego w Sandomierzu. Sam konkurs od lat wspierany jest przez środowisko architektoniczne i branżowe, a jego partnerami medialnymi są najważniejsze tytuły i portale poświęcone architekturze i budownictwu w Polsce.
Tegoroczne wyróżnienia pokazują, że Warmia i Mazury potrafią konkurować z największymi ośrodkami w kraju nie skalą inwestycji, lecz jakością, wrażliwością na kontekst i świadomym projektowaniem. W świecie architektury to często właśnie elewacja staje się wizytówką miejsca – i w tym roku region udowodnił, że ma się czym pochwalić.
źródło: BUENA VISTA, fot. BUENA VISTA