Podatek Belki to 19% danina od zysków kapitałowych, czyli od pieniędzy zarobionych dzięki inwestowaniu. IKE pozwala uniknąć tej opłaty, ale tylko wtedy, gdy trzymasz się reguł ustalonych w ustawie.
Oba warunki – wiek i wpłaty – muszą być spełnione jednocześnie. Sam wiek nie wystarczy, podobnie jak sama długa historia oszczędzania. Dopiero połączenie obu elementów otwiera drogę do wypłaty zwolnionej z podatku.
Warunek wieku: 60 lub 55 lat
Prawo do wypłaty bez podatku zyskujesz po ukończeniu 60 lat, a w niektórych przypadkach już po 55. roku życia. Wiek to pierwszy próg, który musisz przekroczyć.
Standardowa granica wynosi 60 lat i obowiązuje tak samo kobiety, jak i mężczyzn. Płeć ani rodzaj wykonywanej pracy nie mają tu znaczenia.
Niższy próg dotyczy osób, które nabyły uprawnienia do wcześniejszej emerytury. Taka osoba może sięgnąć po środki już po ukończeniu 55 lat. Przykład: nauczyciel, który spełnił warunki wcześniejszej emerytury, nie musi czekać do 60. urodzin, aby wypłacić kapitał bez podatku.
Warunki dotyczące regularności lub wartości wpłat
Poza wiekiem musisz wykazać, że gromadziłeś kapitał przez dłuższy czas lub zaangażowałeś większość środków odpowiednio wcześnie. Ustawa daje tu wybór między dwiema ścieżkami – wystarczy spełnić jedną z nich.
Pierwsza ścieżka to wpłaty w co najmniej 5 dowolnych latach kalendarzowych. Lata nie muszą następować po sobie. Możesz więc wpłacać pieniądze w 2015, 2018, 2020, 2023 i 2025 roku – te pięć różnych lat spełnia warunek, mimo przerw między nimi.
Druga ścieżka jest przeznaczona dla osób, które wpłaciły dużo, ale w krótszym czasie. Warunek brzmi: ponad połowę wartości wszystkich wpłat trzeba wnieść nie później niż 5 lat przed dniem złożenia wniosku o wypłatę. Przykład: jeśli składasz wniosek w 2030 roku, ponad 50% Twoich wpłat musiało trafić na konto do 2025 roku.
Dwie drogi do spełnienia warunku wpłat – plusy i minusy
Pierwsza ścieżka, czyli wpłaty w 5 dowolnych latach kalendarzowych, daje dużą elastyczność. Wystarczą różne lata i nawet niewielkie kwoty, więc warunek łatwo spełnić przy regularnym oszczędzaniu. Jej minusem jest konieczność rozłożenia wpłat na co najmniej 5 lat kalendarzowych, co utrudnia sprawę osobie, która zaczęła oszczędzać późno.
Druga ścieżka, oparta na wniesieniu ponad połowy wpłat na 5 lat przed wnioskiem, pozwala zgromadzić duży kapitał w krótkim czasie. To dobre rozwiązanie dla osób startujących bliżej emerytury z większą kwotą. Wadą jest potrzeba planowania z pięcioletnim wyprzedzeniem oraz mniejsza swoboda co do momentu złożenia wniosku.
Wybór ścieżki zależy od Twojej sytuacji. Osoba oszczędzająca małe kwoty przez lata naturalnie spełni pierwszy warunek. Osoba wpłacająca duże sumy blisko emerytury łatwiej dopasuje się do drugiego.
„Warto zauważyć, że ustawodawca połączył dwa niezależne warunki – wiek i historię wpłat – w jeden mechanizm. Z naszych obserwacji wynika, że o pierwszym pamięta niemal każdy, a drugi bywa pomijany. W praktyce to właśnie warunek pięciu lat najczęściej decyduje o tym, czy wypłata obejdzie się bez podatku Belki.” – Redakcja serwisu kalkulatorinwestycyjny.pl
Zastrzeżenie: Powyższy tekst ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady inwestycyjnej, podatkowej ani prawnej w rozumieniu obowiązujących przepisów, ani rekomendacji w zakresie nabycia lub zbycia jakichkolwiek instrumentów finansowych. Przedstawione informacje opierają się na stanie prawnym aktualnym na dzień publikacji, który może ulec zmianie. Przed podjęciem decyzji finansowych skonsultuj się z licencjonowanym doradcą lub certyfikowanym specjalistą, który uwzględni Twoją indywidualną sytuację.