15. tydzień ciąży. Krwiste wymioty, cukrzyca i narastające osłabienie. Pacjentka z Olsztyna, której historię opisuje OKO.press, od tygodni przebywa w szpitalu i domaga się aborcji.
Prawo pozwala, ale czy w tym przypadku?
W Polsce przerwanie ciąży jest dziś legalne w dwóch przypadkach: gdy stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia kobiety oraz gdy jest skutkiem czynu zabronionego, np. gwałtu (do 12. tygodnia).
Po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z października 2020 roku z ustawy usunięto przesłankę embriopatologiczną, czyli możliwość legalnej aborcji z powodu ciężkich wad płodu. W praktyce oznacza to, że zdecydowana większość zabiegów wykonywana jest obecnie w oparciu o przesłankę zagrożenia zdrowia.
I właśnie ta interpretacja stała się osią sporu w Olsztynie.
15. tydzień ciąży i niewyobrażalnie zły stan zdrowia
Jak podaje OKO.press, pacjentka przebywa w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym w Olsztynie od końca grudnia 2025 roku z przerwami. Wcześniejsze wypisy kończyły się szybkim pogorszeniem stanu zdrowia i koniecznością ponownego przyjęcia.
Kobieta cierpi na niepowściągliwe wymioty ciężarnych oraz cukrzycę typu I. W ostatnim czasie zaczęła wymiotować krwią. Badanie endoskopowe wykazało rozległe owrzodzenie i przewlekły stan zapalny przełyku. Istnieje ryzyko jego perforacji.
Według relacji portalu OKO.press, z dokumentacji medycznej wynika dekompensacja metaboliczna, ketonuria oraz hiperglikemia sięgająca 260 mg/dl. Pacjentka nie przyjmuje pokarmów, jest żywiona pozajelitowo i może jedynie zwilżać usta wodą. Bywa tak osłabiona, że ma problemy z samodzielnym chodzeniem.
Lekarz miał wskazać, że istnieją leki skuteczne w leczeniu tego typu schorzeń, jednak nie mogą być stosowane w ciąży. W trakcie leczenia szpital zmienił diagnozę psychiatryczną – z zaburzeń lękowych na zaburzenia adaptacyjne.
„Ma dla kogo żyć”
Pacjentka pochodzi z Gruzji i mieszka w Polsce wraz z mężem, który podjął tu pracę. Ma dzieci. Nie mówi po polsku, co – według relacji opisywanych przez OKO.press – prowadziło do nieporozumień podczas hospitalizacji.
Wielokrotnie miała informować personel medyczny, że nie chce kontynuować ciąży. Podkreślała, że ma rodzinę i „ma dla kogo żyć”. Według relacji znajomego rodziny, który jest Polakiem, podczas jednej z hospitalizacji była tak osłabiona, że mąż miał nieść ją na rękach na badanie prenatalne.
Spór o interpretację zagrożenia zdrowia
Jak informuje OKO.press, w dokumentacji medycznej pojawiła się adnotacja, że z przeprowadzonego wywiadu nie wynika jednoznacznie, czy kontynuowanie ciąży stanowi „poważne” zagrożenie dla zdrowia psychicznego pacjentki.
Według portalu odrzucono także ustne prośby o zdalną konsultację psychiatryczną w obecności tłumacza przysięgłego.
Antonina Lewandowska zfundacji FEDERA komentuje:
„Wystarczającą przesłanką jest zagrożenie pośrednie. Zagrożenie może dotyczyć zarówno zdrowia fizycznego, jak psychicznego” – mówi w rozmowie z OKO.press.
Z drugiej strony szpital nie odnosi się do szczegółów sprawy, powołując się na obowiązujące przepisy.
Odpowiedź szpitala w sprawie pacjentki proszącej o aborcję
W odpowiedzi przesłanej redakcji OKO.press Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Olsztynie podkreślił, że nie może udzielać informacji o hospitalizacji konkretnej osoby ze względu na tajemnicę medyczną i ochronę danych osobowych.
Placówka zaznaczyła jednocześnie, że wszystkie decyzje podejmowane są „w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, aktualną wiedzę medyczną oraz indywidualną ocenę stanu zdrowia pacjenta”, a w sytuacjach zagrożenia zdrowia lub życia działania prowadzone są niezwłocznie.
Sprawa nadal bez rozstrzygnięcia
Sprawa wywołała również reakcje części środowisk politycznych i społecznych. Trafiła do organizacji FEDERA, Biura Rzecznika Praw Pacjenta oraz Ambasady Gruzji. Złożono formalny wniosek o zwołanie konsylium i wydanie zaświadczenia, które mogłoby otworzyć drogę do legalnego zabiegu.
Głos zabrała także Kaja Godek, która w mediach społecznościowych odniosła się do informacji o możliwej aborcji w olsztyńskim szpitalu. W opublikowanym wpisie stwierdziła:
„Jeśli szpital w Olsztynie przeprowadzi tę aborcję, Fundacja Życie i Rodzina – Polska natychmiast zgłosi jej wykonawców do Prokuratury”.
Z perspektywy osób wspierających pacjentkę sytuacja jest pilna – wskazują na pogarszający się stan zdrowia i brak decyzji mimo upływu czasu. Z kolei Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Olsztynie podkreśla, że każda decyzja musi być poprzedzona analizą medyczną i mieścić się w granicach obowiązującego prawa. Placówka nie komentuje szczegółów konkretnej hospitalizacji.
W praktyce oznacza to impas. Jedna strona mówi o zagrożeniu zdrowia i konieczności szybkiej reakcji. Druga – o odpowiedzialności prawnej i medycznej, która wymaga jednoznacznych przesłanek.
Decyzja wciąż nie zapadła, a kobieta mówi, że spotkało ją niesamowite cierpienie, które chce zakończyć.
Dane NFZ: liczba zabiegów rośnie
Jak informowała „Rzeczpospolita”, powołując się na dane Narodowego Funduszu Zdrowia, od stycznia do końca września 2025 roku w Polsce wykonano 627 legalnych terminacji ciąży. To poziom zbliżony do okresu sprzed wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2020 roku.
Eksperci wskazują, że obecnie zdecydowana większość zabiegów wykonywana jest w oparciu o przesłankę zagrożenia zdrowia kobiety.
źródło: OKO.press, Rzeczpospolita
