Współczesne metody badawcze pozwalają prześledzić życie i twórczość naukową wielkiego polskiego astronoma Mikołaja Kopernika, który pozostawił odręczne zapiski. Nad ich identyfikacją pracują m.in. specjaliści z Laboratorium Kryminalistycznego Komendy Wojewódzkiej Policji w Olsztynie.
Trwają prace badawcze nad identyfikacją rękopiśmiennych zapisków Mikołaja Kopernika. Są to prace historyków, którzy znają pismo wielkiego astronoma, oraz znawców łaciny średniowiecznej, aby notatki te odczytać i przetłumaczyć na język polski. Drugi tor prac podjęty został przez specjalistów z Laboratorium Kryminalistycznego Komendy Wojewódzkiej Policji w Olsztynie i dotyczy porównania notatek z ksiąg Biblioteki Hosianum oraz rękopisów Kopernika z Archiwum Archidiecezji Warmińskiej. Prace badawcze dotyczą ok. 200 zapisków rękopiśmiennych dotyczących prawa kanonicznego, filozofii i teologii.
W Olsztynie, zimą 2013 roku odkryto rękopiśmienne notatki Mikołaja Kopernika w dziesięciu drukach z XV i początku XVI wieku znajdujących się w zbiorach Biblioteki Wyższego Seminarium Duchownego Metropolii Warmińskiej Hosianum w Olsztynie. Jest to niewątpliwie jedno z największych odkryć historycznych w Olsztynie w ostatnich latach. Jest ono tym cenniejsze, że księgozbiór Kopernika został zrabowany w 1626 roku i wywieziony do Szwecji, gdzie do dziś znajduje się w Bibliotece Uniwersytetu w Uppsali. W naszym regionie nie mamy więc wielu pamiątek świadczących o bibliofilskich zamiłowaniach Kopernika.
Najczęstszym śladem lektury są podkreślenia. Bywa, że towarzyszy im na marginesie schematyczny rysunek palca wskazującego. Pojawiają się również poprawki błędów zauważonych w druku. Czasami są również glosy typu dyspozycyjnego, to znaczy wyjęte z tekstu wyrazy bądź krótkie zdania mające ułatwić lekturę i zapamiętanie najistotniejszych informacji. Są także większe notatki, które są refleksją nad przeczytanym tekstem.
Nie ulega wątpliwości, że Mikołaj Kopernik był najwybitniejszym mieszkańcem olsztyńskiego zamku. Dlatego odkrycie jego rękopiśmiennych zapisków stało się powodem zorganizowania wystawy fotografii tych zapisków, połączonej z szeroko zakrojoną akcją informacyjną. Fotografie, które zostały przygotowane, są wydrukami wielkoformatowymi (1,5-2 m kw), wykonanymi na utwardzonych płytach PCV, oklejonych folią, umieszczonych na odpowiedniej konstrukcji, co umożliwia wypożyczanie ekspozycji i jej transport, przede wszystkim do zainteresowanych szkół, placówek kultury, bibliotek i innych instytucji. Z wystawą może być połączona prelekcja omawiająca bibliofilskie zainteresowania Kopernika oraz samą treść zapisków.
Więcej informacji:
Otwarcie wystawy „Co napisał Kopernik?” odbędzie się 22 października 2014 r. o godz. 9.30 w czytelni Biblioteki „Hosianum”. Olsztyn-Redykajny, ul. Kard. S. Hozjusza 15.
