Już w pierwszym kwartale 2021 roku przyjmie zwiedzających Centrum Popularyzacji Nauki i Innowacji UWM. Jego budowa właśnie się zaczyna.
Będzie to zupełnie nowy obiekt między Centrum Konferencyjnym, a Wydziałem Humanistycznym. Umowę na jego budowę 8 marca podpisał prof. Ryszard Górecki, rektor UWM, a uczyni to, według projektu Studia Architektury ARC Adama Dąbrowskiego z Olsztyna, firma ADAMIETZ sp. z o.o. ze Strzelec Opolskich.
Podstawową funkcją centrum będzie popularyzacja nauki i innowacji wśród mieszkańców województwa warmińsko-mazurskiego, szczególnie młodych.
– Za wzór stawiamy sobie warszawskie Centrum Nauki Kopernik. Nasza oferta będzie skierowana zarówno do najmłodszych, jak i dorosłych – przyznaje dr Aleksander Socha, kanclerz UWM.
Centrum Popularyzacji Nauki i Innowacji będzie 4-kondgnacyjnym obiektem o powierzchni użytkowej ponad 3,8 tys. m².
Nad tym, co dokładnie znajdzie się w Centrum Popularyzacji Nauki i Innowacji długo głowili się członkowie specjalnego zespołu programowego powołanego przez rektora.
Będzie co podziwiać i z czego korzystać. Strefa zabaw dla najmłodszych użytkowników będzie zawierać urządzenia interaktywne do samodzielnego wykonania, takie, jak: ścianka dotykowa, ściana przezroczysta do malowania farbami, markerami zmywalnymi, sznurkowa ścianka, wielkoformatowa konstrukcja umożliwiająca konstrukcyjne zabawy związane z transportem, strefa zabaw ze światłem (ścianki wykonane z drewna lub murowane, zapewnią ciemność potrzebną do zabawy), mobilne urządzenia związane z iluzją optyczną, magnetyzmem, powietrzem, wodą i elektrycznością, ruchoma podłoga, duże klocki itp. Dodatkowe wyposażenie będzie stanowić kącik przeznaczony do wspierania rozwoju integracji sensorycznej dzieci.
Powstanie sala eksperymentu dla dzieci. To strefa do majsterkowania z wykorzystaniem prostych przedmiotów codziennego użytku, np.: budowa mostów z klocków z gąbki, wielkie puzzle, układanka klockowa (sześcienne klocki z nadrukami obrazów do układania, wydzielona część, która będzie sceną podczas przedstawień teatralnych dla dzieci, miękkie modele Układu Słonecznego, zestaw do tworzenia molekuł (duże kulki o różnych rozmiarach i kolorach + łączniki), stoły mobilne o różnych wysokościach, krzesła o różnych wysokościach, tablice, tablice magnetyczne, ścianki.
Dla klas 4-8 oraz licealistów będzie przeznaczona ekspozycja mobilnych eksponatów. Bogato wyposażona w najnowsze urządzenia i pomoce naukowe będzie popularyzować nauki ścisłe (fizyka, matematyka, astronomia), przyrodnicze (biologiczno-chemiczne) i/lub medyczno-społeczne (zdrowie, ekologia). Przestrzeń ekspozycyjna będzie współdziałać z salą wykładową. Będzie w niej można zmawiać zajęcia obejmujące takie zagadnienia, jak np.: optyka geometryczna, optyka falowa, drgania i fale, zabawy z dźwiękiem, grawitacja, elektryczność i magnetyzm, budowa teleskopów, rodzaje ruchów, podzespoły elektroniczne.
Laboratorium światła to z kolei w pełni zaciemniona sala do prowadzenia zajęć z wykorzystaniem fal świetlnych. Z zakresu fizyki w Centrum zlokalizowana zostanie również ekspozycja stała cewki Tesli wraz z klatką Faradaya oraz kącik energetyki atomowej, energetyki klasycznej opartej na kopalinach, energii Słońca, bioenergii, biomasy etc.
Na dachu Centrum znajdzie się obserwatorium astronomiczne. Jego sprzęt będzie umieszczony zarówno pod kopułą, jak i na otwartym tarasie. Będą się tam odbywać pokazy Słońca za dnia, wieczorne pokazy nieba, projekcje obrazu w sali zlokalizowanej na niższym poziomie przy pomocy celostatu. Dodatkowe wyposażenie obserwatorium stanowić będzie: duży teleskop i drobny sprzęt astronomiczny
Laboratoria nauk o życiu będą służyć do prowadzenia zajęć dla grup zorganizowanych z zakresu: biotechnologii przemysłowej (drobnoustroje i enzymy w bezpiecznej produkcji innowacyjnej żywności, farmaceutyków i bioproduktów), mikrokapsułkowanie składników żywności, ekspandowanie żywności, ekstrakcja barwników z żywności, modelowanie 3D – analiza cech żywności, skanowanie i tworzenie modeli przestrzennych.
Przed budynkiem w zadaszonej części zlokalizowane zostanie wahadło Foucaulta, natomiast na podłodze pod wahadłem umieszczona zostanie stylizowana Ziemia z różą wiatrów oraz inne eksponaty interaktywne. Na zewnątrz budynku zainstalowane będą również takie urządzenia, jak: wielki zegar słoneczny, linia południkowa, układ słoneczny w miniaturze oraz historyczne instrumenty Kopernika. Pozostała wolna przestrzeń zielona obok Centrum będzie wykorzystywana na pokazy mobilnych, czasowych wystaw.
Podobne centra upowszechniające naukę znajdują się m.in. w: Warszawie, Gdańsku, Gdyni, Toruniu, Wrocławiu, Poznaniu, Katowicach i Szczecinie.
Szacowany koszt całego zadania to ok. 33 mln zł. Z tego ponad 16,6 mln zł dofinansowania UWM otrzymał z Regionalnego Programu Operacyjnego Warmia i Mazury, 10 mln zł to środki własne UWM. Pozostałą część – ponad 6 mln zł stanowi naliczony podatek VAT, o którego zwrot będzie się uczelnia ubiegać. Władze Uniwersytetu rozważają jeszcze kwestię nazwy własnej centrum.
– Skłaniamy się do tego, żeby wyłonić ją w konkursie – informuje kanclerz.
Na czas budowy firma zajmie część pobliskiego parkingu, poza tym zmieni się dojazd do budynku Wydziału Humanistycznego. Do głównego wejścia będzie można dostać się tylko od strony Wydziału Medycyny Weterynaryjnej. Za to otwarte zostaną wejścia od dziedzińca wewnętrznego i przy barze Filmowym.
Zobacz również: Listwy z górnej półki