# Wielka Sobota prawosławnych i wiernych innych obrządków wschodnich

- Link: https://tko.pl/82628,2021,05,01,wielka-sobota-prawoslawnych-i-wiernych-innych-obrzadkow-wschodnich
- Published: 2021-05-01T15:22:00+02:00
- Author: Redakcja TKO

Prawosławni i wyznawcy innych obrządków wschodnich, takich jak grekokatolicy, dzisiaj
obchodzą Wielką Sobotę. Rano celebrowane są liturgie, a z powodu pandemii koronawirusa
wierni odwiedzają symboliczne Groby Pańskie, a duchowieństwo święci pokarmy.

W tym roku daty Wielkanocy w obrządku zachodnim i wschodnim różnią się o cztery 
tygodnie. Różnica ta wynika z odmiennego sposobu wyliczania daty Świąt. Dlatego 
często prawosławni i wyznawcy innych obrządków wschodnich obchodzą Wielkanoc po 
katolikach, a różnica między nimi może wynosić nawet pięć tygodni.

W Wielką Sobotę, po porannej liturgii, święcone są pokarmy. W największych skupiskach
prawosławnych, jakie znajdują się w Białymstoku, odprawiana jest liturgia św. Bazylego
Wielkiego, podczas której poświęca się chleb i wino. Liturgii tej przewodniczył 
w białostockiej katedrze św. Mikołaja arcybiskup Jakub, ordynariusz prawosławnej
diecezji białostocko-gdańskiej.

Z powodu pandemii koronawirusa, w tym roku parafie starają się sprostać potrzebom
wiernych w różny sposób, by poświęcić pokarmy na wielkanocne śniadania. W białostockiej
katedrze św. Mikołaja, po porannej liturgii, duchowni święcą pokarmy wewnątrz świątyni
do godziny 20, zachowując odstępy oraz ustalony kierunek ruchu osób z koszyczkami.

Zwykle takie święcenie odbywa się na zewnątrz cerkwi lub przy przydrożnych krzyżach.
W niektórych wiejskich parafiach na Białostocczyźnie nadal przetrwał zwyczaj święcenia
wszystkich potraw przygotowanych na niedzielne wielkanocne śniadanie w dużych koszach.

W koszyczkach tradycyjnie znajdują się jajka, wędliny, sól oraz chrzan. Greckokatoliccy
duchowni z Podkarpacia odwiedzają w tym dniu wiele miejscowości, by poświęcić tam
pokarmy. Księża z parafii greckokatolickiej w Komańczy, w Wielką Sobotę, odwiedzą
kilkanaście wsi, m.in. Smolnik, Radoszyce, Rzepedź, Kulaszne, Zyndranową, Olchowiec,
Polany oraz Grab. „Do niektórych miejscowości w Bieszczadach czy Beskidzie Niskim
dotrzemy już późnym popołudniem” – powiedział dziekan sanocki ks. Andrzej Żuraw.

Przez całą Wielką Sobotę wierni mogą odwiedzać Groby Pańskie. W obrządku wschodnim
Grób Pański symbolizuje płaszczanicę, czyli wynoszony w Wielki Piątek na środek 
świątyni całun z wizerunkiem lub ikoną Chrystusa w grobie.

Prawosławny Ośrodek Miłosierdzia Eleos rozda w sobotę w swojej jadłodajni w Białymstoku
około stu paczek wielkanocnych dla potrzebujących – bezdomnych, ubogich i samotnych.
Takie działania prowadzą przed świętami również inne organizacje, np. Fundacja Hagia
Marina rozdaje symboliczne „koszyczki wielkanocne 2021”, czyli paczki dla potrzebujących,
m.in. w Supraślu i Bielsku Podlaskim.

Wiernych nadal obowiązuje ścisły post. Pierwszym posiłkiem bez postu będzie wielkanocne
śniadanie. W niektórych prawosławnych rodzinach pierwszy taki posiłek jest spożywany
już nad ranem, tuż po powrocie z nocnych paschalnych uroczystości.

Nie ma dokładnych danych o liczbie prawosławnych w Polsce, ale szacuje się, że ich
liczba wynosi około 450-500 tysięcy. Przyjmuje się, że połowa z nich mieszka w północno-
wschodniej Polsce. W spisie powszechnym zanotowano przynależność do Kościoła prawosławnego
u 156 tysięcy osób. Jednak hierarchowie uważają te dane za niemiarodajne, a zwierzchnik
Cerkwi w Polsce, metropolita Sawa, apelował do wiernych, by w trwającym obecnie 
spisie składali stosowne deklaracje przynależności do Polskiego Autokefalicznego
Kościoła Prawosławnego.

Liczba grekokatolików w Polsce szacowana jest na około 50 tysięcy. Mieszkańcy poszczególnych
województw, gdzie znajdują się ich społeczności to m.in. podkarpackie, małopolskie,
warmińsko-mazurskie, zachodniopomorskie, lubuskie i dolnośląskie.

Źródło: PAP
