# Nowe życie kapliczki w Starym Kawkowie

- Link: https://tko.pl/82545,2021,05,03,nowe-zycie-kapliczki-w-starym-kawkowie
- Published: 2021-05-03T08:09:00+02:00
- Author: Daria Pikulska

**Stawiane jako wota dziękczynne, błagalne, a czasem w miejscach dawnego kultu pogańskiego,
by odpędzały złe duchy. Kapliczki przydrożne, bo o nich mowa, to najbardziej rozpoznawalny
element małej architektury sakralnej na Warmii.**

_Kapliczki to nie tylko architektoniczne perełki, ale przede wszystkim nasze wyjątkowe
dziedzictwo kulturowe i religijne. Wielu mieszkańców Warmii nie wyobraża sobie życia
w swojej wsi, w której mogłoby zabraknąć ich kapliczki, do obecności której przyzwyczaili
się, pod którą się modlą, składają kwiaty czy tylko spotykają. Dlatego naszym obowiązkiem
jest dbałość o zachowanie także tego dziedzictwa_ – mówi Andrzej Abako, starosta
olsztyński.

Kolejnym przejawem tej dbałości o historyczną spuściznę regionu jest zakończony 
właśnie remont kapliczki w Starym Kawkowie, która od lat chyliła się ku upadkowi–
także dosłownie. Pochodzi prawdopodobnie z 1881 roku, a jej wnętrze kryje drewnianą
rzeźbę postaci świętego Józefa. Wprawdzie nie jest zabytkiem, ma jednak ważne znaczenie
dla lokalnej społeczności, zarówno sołectwa, jak i gminy Jonkowo, w której leży 
wieś. Dlatego od lat mieszkańcy zabiegali o jej remont, zwłaszcza że zaczęła już
stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi i przejeżdżających obok niej samochodów.

Jako że dwukrotnie nie udało się znaleźć chętnych na jej renowację w drodze przetargów
rozpisanych przez Powiatową Służbę Drogową (PSD), w grudniu 2019 roku zapadła decyzja,
że jej remont przeprowadzony zostanie wspólnymi siłami mieszkańców przy wsparciu
Powiatu Olsztyńskiego, tak aby mogła odzyskać dawny blask. I tak też się stało. 
Dziś wygląda już „jak nowa”, bowiem została praktycznie odbudowana od podstaw. Nowa
jest też figura, która trafiła do jej niszy.

Drewniana rzeźba świętego Józefa, po gruntownej renowacji konserwatorskiej, oczyszczona
z kolejnych warstw farby, którą ją przez lata odnawiano, zabezpieczeniu przed szkodnikami
i wilgocią, trafi do kościoła w Nowym Kawkowie. Jej miejsce zajmie nowa figura świętego.
Ufundował ją arcybiskup Józef Górzyński, metropolita warmiński. On też 2 maja odprawi
przy niej pierwsze nabożeństwo majowe ku czci Matki Bożej.

_Przykład tej kapliczki pokazuje, że wspólnie można wiele zdziałać. Jeżeli jest 
tylko wola współpracy, to znajdą się siły i środki na ratowanie także tych, jakże
charakterystycznych dla Warmii, elementów małej architektury sakralnej_ – dodaje
Andrzej Abako. – _Przy okazji, w imieniu księdza arcybiskupa oraz swoim serdecznie
zapraszam na to majowe do Starego Kawkowa._

Ile kapliczek jest na Warmii? To trudno określić. W dokumentacji państwowej nie 
były one ewidencjonowane. Częściowo można się opierać na zachowanych powojennych
fotografiach, źródłach kartograficznych i prasowych oraz literaturze wspomnieniowej
choćby ks. Walentego Barczewskiego, czy Marii Zientary-Malewskiej. W wydanej w 2012
roku książce Kapliczki na Warmii Iwony Liżewskiej i Stanisława Kuprjaniuka skatalogowano
1333 obiekty. Najstarsze znajdują się w Dobrągu (1601) i w Barczewie (1607).

Pewna jest za to rola, jaką odgrywały w życiu codziennym mieszkańców dawnej Warmii.
Były miejscem pielgrzymek, odmawiania różańca i odprawiania nabożeństw, niektóre
z nich dźwiękiem dzwonu oznajmiały narodziny dzieci, bądź nawoływały do ostatniego
pożegnania z członkami lokalnej społeczności.

Niestety, ten potencjał kulturowy regionu ulega szybkiej degradacji. Pozostawione
same sobie narażone są na działanie czasu i ulegają powolnej dewastacji. Dlatego
Powiat Olsztyński od lat przeznacza środki na ich renowację. Przez kilka lat, począwszy
od 2003 r., samorząd wraz ze Związkiem Byłych Mieszkańców Powiatu Olsztyńskiego 
zrealizował projekt pod nazwą „Ratujmy Kapliczki Warmińskie”. Dzięki niemu kilkudziesięciu
zabytkowym obiektom udało się przywrócić ich architektoniczne piękno. Od lat starostwo
zabezpiecza też w budżecie środki na Program Ochrony Zabytków Powiatu Olsztyńskiego.
Jednak jest to kropla w morzu potrzeb.

Nabożeństwo majowe odbędzie się w Starym Kawkowie, 2 maja 2021 r. o godz. 17.00.

[[

Listopad 2019r.

[[

Kwiecień 2021r.

Źródło: Starostwo Powiatowe w [Olsztynie](https://tko.pl/olsztyn)
