# Przez miejsca niemieckich zbrodni do prawdy historycznej. Wyjazd Pamięci 2026 - Link: https://tko.pl/357139,2026,06,09,przez-miejsca-niemieckich-zbrodni-do-prawdy-historycznej-wyjazd-pamieci-2026 - Published: 2026-06-09T10:46:46+02:00 - Author: wred **„Kto nie pamięta historii, skazany jest na jej ponowne przeżycie” („Those who cannot remember the past are condemned to repeat it” – George Santayana). Te słowa nabierają szczególnego znaczenia w miejscach, gdzie przed kilkudziesięciu laty rozgrywały się jedne z największych tragedii XX wieku.** W dniach 25–30 maja reprezentacja [Stowarzyszenia Patria Nostra](https://tko.pl/204071,2023,07,03,kto-byl-katem-a-kto-ofiara-projekt-olsztynskiego-stowarzyszenia-patria-nostra) oraz Kancelarii Radców Prawnych i Adwokatów Lech Obara i Współpracownicy uczestniczyła w Wyjeździe Pamięci do Górnej Austrii, zorganizowanym przez Instytut Pamięci Narodowej– Oddział w Poznaniu oraz Stowarzyszenie Rodzin Polskich Ofiar Obozów Koncentracyjnych. Było to kilka niezwykle intensywnych dni wypełnionych historią, refleksją i spotkaniami z miejscami, które do dziś pozostają niemymi świadkami [zbrodni niemieckiego nazizmu](https://tko.pl/216772,2023,10,25,znamy-juz-program-konferencji-w-berlinie-na-temat-niemieckich-zbrodni-wojennych-w-polsce). ## Miejsca pamięci i świadectwa historii Uczestnicy odwiedzili m.in. były niemiecki obóz koncentracyjny Mauthausen, miejsca pamięci w Ebensee i Gusen, Zamek Hartheim, nazywany Zamkiem Śmierci, a także Sankt Georgen an der Gusen, gdzie znajdują się sztolnie „Bergkristall” budowane niewolniczą pracą więźniów. Każde z tych miejsc przypominało o losach tysięcy Polaków i przedstawicieli innych narodów, którzy zostali pozbawieni wolności, godności i życia. ## Stanisław Zalewski i walka o prawdę historyczną Dla przedstawicieli Stowarzyszenia oraz Kancelarii szczególnie poruszającym momentem była wizyta w miejscach związanych z kompleksem Mauthausen-Gusen. To właśnie w tym systemie [obozowym więziony był Stanisław Zalewski](https://tko.pl/270082,2025,02,19,sad-najwyzszy-daje-nadzieje-na-sprawiedliwosc-w-sprawie-polskich-obozow)– były więzień niemieckich obozów koncentracyjnych Auschwitz, Mauthausen i Mauthausen- Gusen, który od lat przy wsparciu kancelarii i stowarzyszenia prowadzi walkę o prawdę historyczną oraz przeciwstawia się fałszywemu określeniu „polskie obozy”, pojawiającemu się w zagranicznych, w tym niemieckich mediach. Jego wieloletnia działalność przypomina, że troska o pamięć historyczną nie kończy się wraz z odejściem świadków historii, lecz wymaga nieustannego reagowania na wszelkie próby zniekształcania faktów dotyczących niemieckich zbrodni popełnionych podczas II wojny światowej. ## Edukacja jako przestroga dla kolejnych pokoleń Szczególną wartość wyjazdu stanowił jego wymiar edukacyjny. Dzięki wykładom i warsztatom prowadzonym przez pracowników Instytutu Pamięci Narodowej uczestnicy mogli nie tylko poznać fakty historyczne, ale również lepiej zrozumieć mechanizmy prowadzące do narodzin totalitaryzmów, nienawiści i ludobójstwa. Z ogromną satysfakcją odnotowano, że Olsztyn i Warmia były podczas tego wydarzenia godnie reprezentowane przez Klaudię Warot – zwyciężczynię konkursu historycznego„ Sztafeta Pamięci. Losy mojej rodziny w czasie II wojny światowej” w kategorii szkół ponadpodstawowych. Nagrodą dla laureatów był właśnie udział w Wyjeździe Pamięci do Austrii. Klaudia, uczennica IV Liceum Ogólnokształcącego w Olsztynie, uczestniczyła w wyjeździe wraz ze swoim opiekunem, nauczycielem historii Radosławem Kołtuniakiem. Szczególnego znaczenia nabiera fakt, że uczestnicząca w wyjeździe młodzież to osoby, które wcześniej podjęły wysiłek odkrywania i opisywania wojennych losów własnych rodzin. Dzięki temu pamięć historyczna staje się nie tylko przedmiotem nauki, ale także osobistym doświadczeniem i ważnym elementem tożsamości narodowej. Takie wyjazdy pokazują bowiem, że pamięć historyczna nie jest jedynie zapisanym w podręcznikach rozdziałem przeszłości. To żywe zobowiązanie kolejnych pokoleń do pielęgnowania prawdy o losach ofiar i przekazywania jej dalej. ## Podziękowania dla organizatorów i opiekunów pamięci „Szczególne słowa wdzięczności kierujemy do Elżbiety Rybarskiej, prezes Stowarzyszenia Rodzin Polskich Ofiar Obozów Koncentracyjnych. Od wielu lat z niezwykłym zaangażowaniem dba ona o zachowanie pamięci o ofiarach niemieckich obozów koncentracyjnych, integruje środowiska rodzin byłych więźniów i sprawia, że historia nie zostaje zapomniana. Jej działalność jest najlepszym dowodem na to, że pamięć może być nie tylko obowiązkiem, ale również misją realizowaną z ogromnym sercem” – powiedziała Aneta Markowska – sekretarz [Stowarzyszenia Patria Nostra](https://tko.pl/209671,2023,08,05,ruszyl-kolejny-projekt-stowarzyszenia-patria-nostra-we-wspolpracy-z-touro-university-berlin). Podziękowania należą się też pracownikom Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Poznaniu (Marta Szczesiak-Ślusarek, Agnieszka Kubiak, Tomasz Cieślak i Piotr Orzechowski) za profesjonalne przygotowanie programu i opiekę merytoryczną podczas całego wyjazdu. To dzięki nim odwiedzane miejsca stały się nie tylko lekcją historii, ale także lekcją odpowiedzialności za pamięć. ## Wspólna misja na przyszłość Organizatorzy i uczestnicy wyrazili nadzieję, że wspólnie spędzony czas, wymiana doświadczeń i rozmowy prowadzone podczas Wyjazdu Pamięci zaowocują dalszą współpracą pomiędzy wszystkimi zaangażowanymi środowiskami. Wierzą oni, że będzie to kolejny krok w budowaniu trwałych relacji i wspólnej działalności na rzecz zachowania pamięci o ofiarach niemieckich zbrodni oraz konsekwentnej walki o prawdę historyczną. Z Austrii wrócili bogatsi o wiedzę, doświadczenia i przekonanie, że troska o pamięć historyczną pozostaje jednym z najważniejszych obowiązków współczesnych pokoleń. [[