# UWM dołącza do badań nad początkiem wszechświata. Historyczny krok uczelni z Olsztyna

- Link: https://tko.pl/308689,2025,09,23,uwm-dolacza-do-badan-nad-poczatkiem-wszechswiata-historyczny-krok-uczelni-z-olsztyna
- Published: 2025-09-23T10:58:28+02:00
- Author: Dorotab

**Patrzenie w gwiazdy zawsze rozpalało ludzką wyobraźnię. Teraz naukowcy z Olsztyna
dostają szansę, by znaleźć się w samym centrum jednego z największych przedsięwzięć
badawczych w dziejach. Uniwersytet Warmińsko-Mazurski oficjalnie dołącza do konsorcjum,
które tworzy największe radioastronomiczne obserwatorium na świecie.**

## UWM dołącza do projektu SKAO i bada początki wszechświata

23 września w Obserwatorium Astronomicznym UMK w Piwnicach pod Toruniem podpisano
umowę o przystąpieniu Polski do projektu SKAO (Square Kilometre Array Observatory).
W imieniu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego dokument podpisał prof. Jakub Sawicki,
prorektor ds. nauki i współpracy międzynarodowej. Jak podkreśla, udział w przedsięwzięciu
otwiera przed olsztyńską uczelnią dostęp do najnowocześniejszych [technologii i unikalnych danych](https://tko.pl/269030,2025,02,11,pierwsze-obrony-na-innowacyjnym-kierunku-uwm-gdzie-znajda-prace-ich-absolwenci)
badawczych.

## Największe obserwatorium radioastronomiczne na świecie powstaje w Australii i RPA

SKAO powstaje jednocześnie w Australii i Republice Południowej Afryki. To największe
na świecie radioastronomiczne obserwatorium, którego anteny będą zajmować powierzchnię
jednego kilometra kwadratowego. Infrastruktura przewyższy możliwości obecnie największego
radioteleskopu FAST w Chinach aż czternastokrotnie.

## SKAO odpowie na pytania o czarne dziury i ciemną materię

Nowa instalacja badawcza ma dać odpowiedź na pytania, które od lat nurtują naukowców:
jak powstał wszechświat, jaka jest natura ciemnej materii i jak funkcjonują supermasywne
czarne dziury. Dzięki lokalizacji na południowej półkuli możliwe będzie obserwowanie
centrum Drogi Mlecznej, gdzie znajduje się czarna dziura Sagittarius A*.

Projekt zrzesza piętnaście państw, w tym m.in. Australię, Chiny, Wielką Brytanię,
Niemcy, Włochy i Hiszpanię. Do grona sygnatariuszy wkrótce mają dołączyć także Francja
i Korea Południowa. Polska włącza się do współpracy poprzez osiem jednostek, w tym
Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Jagielloński oraz Uniwersytet Warmińsko-Mazurski.

## Superliga astronomiczna z udziałem Olsztyna

Obecność UWM w SKAO to ogromny prestiż dla regionu Warmii i Mazur. Naukowcy z Olsztyna
od lat[ uczestniczą w międzynarodowym programie LOFAR,](https://tko.pl/249457,2024,09,17,radioteleskop-pod-olsztynem-odkrywa-nieznane-obiekty-w-kosmosie)
a teraz stają się częścią projektu, który będzie kształtował światową radioastronomię
przez kolejne dekady.

– Za sprawą tego typu działalności Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie dołącza
do superligi astronomicznej – zaznacza prof. Sawicki. Jak dodaje, aby w pełni korzystać
z potencjału tej współpracy, konieczne jest silne wsparcie państwa, ponieważ roczna
składka do konsorcjum sięga kilkudziesięciu milionów złotych.

Dzięki SKAO polscy badacze, [w tym zespoły z UWM, zyskają dostęp do](https://tko.pl/303692,2025,08,28,milionowe-wsparcie-dla-uwm-na-co-olsztynska-uczelnia-przeznaczy-ponad-12-mln-zl)
danych, które mogą odpowiedzieć na fundamentalne pytania o początek i przyszłość
kosmosu. To nie tylko naukowy przełom, ale także dowód na rosnącą rolę polskiej 
nauki w światowych badaniach nad wszechświatem.

źródło: UM Olsztyn

Jakie znaczenie ma udział UWM w projekcie SKAO dla nauki?

 *   Dostęp do nowoczesnych technologii
 *   Współpraca międzynarodowa
 *   Wzrost prestiżu uczelni

 [Zobacz wyniki](https://tko.pl/308689,2025,09,23,uwm-dolacza-do-badan-nad-poczatkiem-wszechswiata-historyczny-krok-uczelni-z-olsztyna#ViewPollResults)

Dobrowolna sonda czytelników TKO. Wyniki nie są reprezentatywnym badaniem opinii.

 Wczytuję wyniki…