# KYC i AML: jakie są różnice między tymi procesami i jak współdziałają w zapobieganiu oszustwom?

- Link: https://tko.pl/291917,2025,07,01,kyc-i-aml-jakie-sa-roznice-miedzy-tymi-procesami-i-jak-wspoldzialaja-w-zapobieganiu-oszustwom
- Published: 2025-07-01T10:43:48+02:00
- Author: Redakcja TKO

**W dzisiejszym świecie finansów bezpieczeństwo opiera się na solidnych filarach:
KYC i AML. Pranie pieniędzy to gigantyczny problem, który kosztuje świat aż 2% globalnego
PKB rocznie – to niewiarygodne 2 biliony dolarów! Nic dziwnego, że banki i innowacyjne
firmy FinTech tak pilnie wdrażają te systemy.**

KYC (Poznaj Swojego Klienta) ma za zadanie sprawdzenie osobowości użytkowników i
potrafi zmniejszyć ryzyko kradzieży tożsamości o 70%! Z kolei przeciwdziałanie praniu
pieniędzy (AML) polega na śledzeniu podejrzanych transakcji. Wspólnie, tworzą skuteczny
system ochrony przed finansowymi nadużyciami – nowoczesne algorytmy potrafią wykryć
95% oszustw już na wczesnym etapie.

W tym artykule ja –[ Karolina Kowalczyk](http://karolina-kowalczyk.pl/), szczegółowo
przyjrzę się różnicom między KYC i AML oraz pokażę, jak te dwa mechanizmy współpracują
ze sobą, aby stworzyć kompletny zautomatyzowany system obrony.

## **Czym jest KYC (Know Your Customer)?**

Otóż, KYC co to? Polityka Poznaj Swojego Klienta (KYC) to nic innego jak dokładne
sprawdzenie Twojej tożsamości, mające na celu potwierdzenie, że faktycznie jesteś
osobą, za którą się podajesz. Proces ten jest obowiązkowo stosowany przez instytucje
finansowe już od samego początku współpracy z klientem – czyli od momentu założenia
konta. Nie jest to tylko dobra praktyka biznesowa, ale przede wszystkim wymóg prawny,
który wynika z V Dyrektywy AML (Dyrektywa (UE) 2018/843) Unii Europejskiej. Standardowo,
w ramach tego procesu prosi się o takie dane jak:

 * Dowód tożsamości (paszport, ID);
 * Potwierdzenie adresu (rachunki lub ePUAP);
 * Numer identyfikacji podatkowej klienta (NIP, PESEL);
 * Selfie lub skan twarzy do porównania biometrycznego;
 * Informacje o źródle środków (zwłaszcza przy większych transakcjach)
 * Deklarację PEP w przypadku osób na eksponowanych stanowiskach;
 * Informacje o beneficjencie rzeczywistym.

Weryfikacja KYC ogranicza kradzież tożsamości i zmniejsza ryzyko wyłudzeń. Rynek
oprogramowania KYC rośnie:[ analitycy](https://www.marketsandmarkets.com/Market-Reports/identity-verification-market-178660742.html)
przewidują, że globalna wartość narzędzi do identyfikacji osiągnie 29,32 mld EUR
w 2030 roku (to przekłada się na roczny wzrost 15,4%).  

## **Czym jest AML (Anti-Money Laundering)?**

Głównym zadaniem AML jest identyfikowanie i blokowanie nielegalnych przelewów – 
niezależnie od używanej waluty. Dzięki temu możliwe jest skuteczne przeciwdziałanie
przepływowi pieniędzy pochodzących z przestępstw, w tym korupcji, handlu narkotykami
czy finansowania terroryzmu. Podstawą prawną dla tych działań w Polsce jest ustawa
o AML z 1 marca 2018 roku, z najnowszymi zmianami wprowadzonymi w latach 2024-2025.

Ten akt prawny wprowadził obowiązek zgłaszania podejrzanych transakcji do Generalnego
Inspektora Informacji Finansowej (GIIF). Muszą też prowadzić Rejestry osób i monitorowanie
transakcji na bieżąco, zwłaszcza tych powyżej 15,000 EUR. W 2024 roku GIIF[ przekazał prokuraturze](https://www.iaml.com.pl/wiedza/generalny-inspektor-informacji-finansowej/)
757 zgłoszeń o praniu pieniędzy, czyli 38% więcej, niż w poprzednim roku.

### **Jak AML działa w praktyce?**

AML wykorzystuje analizę danych, aby wychwycić schematy prania pieniędzy. Systemy
transakcyjne łączą reguły ustalone przez FATF z uczeniem maszynowym. Algorytm wyłapuje
nietypowe przelewy, np. dziesięć wpłat gotówkowych po 14,900 EUR w jeden dzień. 
W 2024 roku polskie instytucje wysłały 8,129 raportów SAR do GIIF, co oznacza wzrost
o 71 % rok do roku. Operator natychmiast blokuje środki i przekazuje dane osobowe
organom ścigania, jeśli odnotuje odstępstwo od profilu ryzyka klienta.

## **Kluczowe różnice między KYC a AML**

AML, czyli system przeciwdziałania praniu pieniędzy (Anti-Money Laundering), ma 
za zadanie monitorowanie zachowań finansowych, by skutecznie wykrywać i zapobiegać
nielegalnym operacjom. Natomiast procedura KYC (Know Your Customer) skupia się na
weryfikacji tożsamości klienta. Poniższa tabela przedstawia cztery główne różnice
między tymi dwoma kluczowymi procesami.

## **Jak KYC i AML współdziałają w zapobieganiu oszustwom**

Synergia KYC i AML tworzy pełny obraz klienta i jego środków. Po zakończeniu procedury
KYC system przypisuje klientowi profil ryzyka. Następnie moduł AML obserwuje wzorce
przepływów pieniędzy. Gdy klient przesyła kwotę większą niż próg, algorytm porównuje
transakcję z profilami sankcyjnymi oraz listami PEP. 

Jeżeli nastąpi zgodność, instytucja natychmiast wysyła raport do GIIF, spełniając
krajowe wymogi. Spojrzenie „kto?” z KYC łączy się z pytaniem „co robi?” z AML, co
gwarantuje kompleksową ochronę. Można więc wyróżnić 5 kluczowych etapów we współpracy
procesów KYC i AML:

 * Przyjęcie klienta – identyfikacja przez KYC;
 * Ocena wstępnego ryzyka – macierz ryzyka AML;
 * Nadanie limitów i monitorowanie transakcji;
 * Aktualizacja danych w Rejestrze osób co 12 miesięcy;
 * Automatyczne alerty i zawiadomienia SAR.

### **Współpraca KYC i AML: przykłady z praktyki**

Mogę podać nawet kilka przykładów doskonałego współgrania procesów KYC i AML – każdy
z nich zaczerpnięty jest z mojej wieloletniej praktyki. Szanowany rynek internetowy
rejestruje nowego użytkownika; kontrola KYC potwierdza autentyczność dokumentu. 
Trzy miesiące później ten sam użytkownik wpłaca 120 000 PLN w kryptowalucie i żąda
natychmiastowej wypłaty. 

Moduł AML wykrywa nietypowy wolumen i zgodność adresu portfela z listą OFAC, na 
podstawie której wprowadzane są sankcje. System blokuje konto, a GIIF otrzymuje 
SAR w trybie 24 godzin. Dzięki tej reakcji portal internetowy uniknął kary, która
w podobnej sytuacji w 2024 r. mogła sięgnąć 5 mln zł nałożonych przez BaFin na Commerzbank.
Podam też kilka innych ciekawych przykładów:

 * Binance do 2023 r. pozwalał na konta z uproszczonym KYC. AML wykrył przelewy 
   z portfeli objętych sankcjami, co zakończyło się ugodą USA na 4,3 mld EUR;
 * Giełda kryptowalut KuCoin dopuszczała konta bez weryfikacji twarzy. Dochodzenie
   AML ujawniło 4 mld EUR z darknetu, skutkując aktem oskarżenia w USA;

## **Wnioski: znaczenie KYC i AML w ochronie konsumentów i firm**

KYC i AML to jak tarcza ochronna dla całego świata finansów. Dzięki nim firmy nie
tylko unikają gigantycznych kar, ale przede wszystkim chronią Twoje dane i pieniądze.
Klienci zyskują pewność, że ich finanse są bezpieczne przed oszustami. 

Z perspektywy analityczki widzę, że sprawnie działające systemy KYC i AML budują
przejrzystość i zaufanie do każdej instytucji. Dokładne poznanie klienta i ciągłe
monitorowanie transakcji to podstawa – razem minimalizują ryzyko finansowe, wspierają
stabilność gospodarczą i dbają o dobrą reputację firm w Polsce.
