# Jakość powietrza w Olsztynie – czy mamy się czego bać?

- Link: https://tko.pl/268969,2025,02,11,jakosc-powietrza-w-olsztynie-czy-mamy-sie-czego-bac
- Published: 2025-02-11T12:18:08+01:00
- Author: Dorotab

**Zanieczyszczenie powietrza to temat, który od kilku lat budzi niepokój w wielu
polskich miastach. O ile dla największych aglomeracji takich jak Warszawa, Kraków
czy Wrocław smog stanowi spory problem, o tyle mieszkańcy mniejszych ośrodków często
zastanawiają się, czy ich miasto również boryka się z kiepską jakością powietrza.
Jak sytuacja wygląda w Olsztynie? Poniżej kilka faktów na podstawie oficjalnych 
danych Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (GIOŚ) oraz statystyk lokalnych.**

## Główne źródła danych

Podstawowym źródłem wiarygodnych informacji [o jakości powietrza w Polsce jest GIOŚ ](https://tko.pl/234308,2024,04,02,olsztyn-wygrywa-ranking-najlepszych-miast-do-zycia-w-polsce-wedlug-business-insider)(
Główny Inspektorat Ochrony Środowiska), który prowadzi monitoring we wszystkich 
województwach. W Olsztynie pomiary prowadzone są m.in. na automatycznych stacjach
monitoringu jakości powietrza – wyniki z tych urządzeń udostępniane są na stronie
internetowej [powietrze.gios.gov.pl](http://powietrze.gios.gov.pl) w formie wskaźników
dobowych, godzinnych oraz rocznych. Ponadto, warto sprawdzać dane w aplikacjach 
mobilnych, takich jak Kanarek, Airly czy LookO2, które integrują informacje pochodzące
z różnych czujników (zarówno państwowych, jak i prywatnych).

## Jakie zanieczyszczenia są największym problemem w Olsztynie?

W całej Polsce największy wpływ na epizody smogowe mają pyły zawieszone PM10 i PM2.5,
a także benzo(a)piren. W [Olsztynie głównymi źródłami emisji](https://tko.pl/279577,2025,04,25,olsztyn-wyrozniony-w-ogolnopolskim-konkursie-za-innowacyjna-spalarnie-odpadow)
tych związków są:

 * niska emisja związana z ogrzewaniem domów jednorodzinnych (głównie piece węglowe
   oraz kotły starego typu),
 * transport samochodowy, zwłaszcza w centrum i w okresach wzmożonego ruchu,
 * lokalne zakłady przemysłowe (choć w porównaniu z innymi regionami Warmii i Mazur
   ta gałąź gospodarki ma mniejszy udział w emisji).

Zgodnie z danymi pomiarowymi GIOŚ z ostatnich lat (np. z lat 2021–2023), dopuszczalne
normy dobowych stężeń pyłów PM10 bywają w Olsztynie przekraczane, jednak w skali
roku sytuacja jest istotnie lepsza niż w wielu dużych miastach Polski południowej
czy centralnej.

[[

## Czy mamy się czego obawiać?

Poziomy PM10 i PM2.5: według raportów GIOŚ za ostatnie lata (dostępnych także w 
internetowym Systemie Oceny Jakości Powietrza) Olsztyn rzadziej przekracza dobowe
normy pyłu zawieszonego w porównaniu z miastami leżącymi w regionach silnie uprzemysłowionych.
Mimo to, w sezonie grzewczym (od późnej jesieni do wczesnej wiosny) jakość powietrza
okazjonalnie się pogarsza.

Benzo(a)piren: wskaźniki te stanowią wyzwanie dla wielu polskich miast, a w Olsztynie
sytuacja jest umiarkowana. W ciągu ostatnich lat poziom benzo(a)pirenu wykazywał
wahania, jednak ogólny trend, dzięki modernizacjom kotłowni i wzrostowi świadomości
ekologicznej mieszkańców, jest spadkowy.

Najbardziej krytyczne okresy: jak wszędzie w Polsce, największe ryzyko epizodów 
smogowych przypada na miesiące zimowe. Szczególnie niekorzystna jest tzw. „cyrkulacja
wyżowa”, kiedy bezwietrzna pogoda i niskie temperatury sprzyjają zaleganiu zanieczyszczeń
w dolnych warstwach atmosfery.

## Jak dbać o lepszą jakość powietrza?

Jednym [z kluczowych sposobów walki ze smogiem jest modernizacja ](https://tko.pl/258666,2024,11,27,warmia-i-mazury-ruszaja-do-walki-o-lepsze-powietrze-55-mln-euro-ma-pomoc)
źródeł ciepła w domach jednorodzinnych. Warto korzystać z dofinansowań i programów
proekologicznych (np. „Czyste Powietrze”), pozwalających na wymianę starych pieców
węglowych na bardziej ekologiczne instalacje.

Korzystanie z komunikacji miejskiej, rowerów czy wspólnych przejazdów (carpooling)
pomaga zmniejszyć emisję spalin, szczególnie w godzinach szczytu.

Zadrzewienie miasta przyczynia się do wychwytywania pyłów i korzystnie wpływa na
mikroklimat.

Śledzenie bieżących wskazań z czujników jakości powietrza pomaga świadomie planować
aktywność na zewnątrz. W dniach przekroczeń norm lepiej ograniczyć długotrwały wysiłek
na świeżym powietrzu.

Olsztyn, w porównaniu z bardziej zanieczyszczonymi regionami kraju, nie zmaga się
z tak częstymi przekroczeniami norm jakości powietrza, jednak zdarzają się okresy(
zwłaszcza zimowe), kiedy smog daje się we znaki mieszkańcom. Warto monitorować wskazania
pomiarów GIOŚ czy aplikacji mobilnych i unikać aktywności na zewnątrz przy wysokich
stężeniach PM10 i PM2.5. Podstawą długofalowej poprawy jakości powietrza jest wymiana
starych pieców, rozwój komunikacji publicznej i rosnąca świadomość ekologiczna mieszkańców.

## Najbardziej zanieczyszczone miast w regionie?

Przypomnijmy, że [najbardziej zanieczyszczonym miastem na Warmii i Mazurach pozostaje Nowe Miasto Lubawskie](https://tko.pl/254392,2024,10,27,najbardziej-zanieczyszczone-miasto-na-warmii-i-mazurach),
co potwierdzają dane Polskiego Alarmu Smogowego, według których – obok Nowej Rudy,
Suchej Beskidzkiej i Nowego Targu – plasuje się ono w czołówce najbardziej zanieczyszczonych
miast w Polsce.

fot. powietrze.gios.gov.p
