# Bezpieczeństwo zatrudnienia w erze zmian. Rola międzyzakładowych organizacji związkowych - Link: https://tko.pl/243200,2024,08,01,bezpieczenstwo-zatrudnienia-w-erze-zmian-rola-miedzyzakladowych-organizacji-zwiazkowych - Published: 2024-08-01T13:41:04+02:00 - Author: Dorotab **Zmiana władzy to naturalny proces w demokracji. Jednak może on również wiązać się z ryzykiem dla pracowników, związanych z poprzednią administracją. W wielu przypadkach nowa władza może chcieć „pozbyć się” starych pracowników, aby zbudować własny zespół.** Wydawać by się mogło, że przy zwalnianiu najprościej dla nowego szefa będzie posłużenie się faktem, iż nie ma zaufania do danego pracownika i chciałby w jego miejsce zatrudnić swojego zaufanego. Innymi słowy – jako argumentem posłuży się logicznym zarzutem braku zaufania do osoby związanej ze „starą” władzą… – Utrata zaufania to nie jest uniwersalny sposób na pozbycie się pracownika – mówi dr Paweł Warot, radny Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego z ramienia PiS. – Obszernie mówi o tym Sąd Najwyższy w wyroku z 10 stycznia 2023 r. sygn. akt. III PSKP83/21. SN zauważył, że nowa osoba zarządzająca zakładem pracy może mieć oczywiście wyższe oczekiwania wobec pracownika niż poprzednia. Jednak same w sobie nie mogą być one podstawą utraty zaufania. Muszą być zakomunikowane pracownikowi i dopiero niedostosowanie się do nich może uzasadnić zakończenie współpracy ze względu na utratę zaufania – dodaje Warot. Obroną tych „starych” pracowników mogłyby się też zająć związki zawodowe. Jednym z aspektów działalności organizacji zawodowych jest bowiem ochrona pracowników przed nadużyciami ze strony pracodawców. W tym [przed niesprawiedliwymi zwolnieniami](https://tko.pl/241833,2024,07,01,jedna-z-najwiekszych-fabryk-regionu-oglasza-zwolnienia-pracownicy-obawiaja-sie-dalszych-ciec). Czy to w samorządzie, czy to w firmie prywatnej. **Co jednak zrobić w przypadku gdy grozi nam utrata pracy, a w firmie jest niewystarczająca liczba chętnych, by utworzyć związek zawodowy?** – Wymagana minimalna liczba 10 członków jest znaczącą przeszkodą dla powstania związku zawodowego zarówno w samorządach, jak i w prywatnych firmach. Dlatego coraz większą popularnością cieszą się międzyzakładowe organizacje związkowe – mówi mec. Lech Obara z olsztyńskiej kancelarii prawnej, prezes Stowarzyszenia Patria Nostra – Centrum Praw Wykluczonych. **Czym zatem są międzyzakładowe organizacje związkowe?** – Według doktryny „Organizacja międzyzakładowa stanowi odmianę organizacji zakładowej dla przypadków, w których organizacja związkowa nie mogłaby działać. Należy zatem przyjąć, że przymiot ten posiadają takie związki zawodowe, które zrzeszają pracowników i inne osoby mające prawo koalicji, zatrudnione u więcej niż jednego pracodawcy”.( _K. W. Baran [w:] D. Książek, M. Lekston, A. Tomanek, K. W. Baran, Komentarz do ustawy o związkach zawodowych [w:] Zbiorowe prawo zatrudnienia. Komentarz, Warszawa 2019, art. 34, przyp. red.)_ Co istotne, nie ma znaczenia, czy dane zakłady są ze sobą powiązane. Do utworzenia związku zawodowego wymaganych jest co najmniej 10 członków.  W przypadku międzyzakładowych organizacji związkowych, liczba członków organizacji zatrudnionych u wszystkich pracodawców jest sumowana w celu spełnienia tego wymogu. Ta praktyka zapewnia ochronę pracowników zatrudnionych w mniejszych przedsiębiorstwach. W tym szczególną ochronę przedstawicieli międzyzakładowych organizacji związkowych. Potwierdza to również wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2011 r. sygn. akt III PK 48/10. – dodaje mec. Lech Obara. W większości przypadków to duże organizacje związkowe proponują, aby pracownicy zostali objęci międzyzakładową organizacją związkową poprzez przyjęcie odpowiedniej uchwały i rozszerzenie zakresu statutu. Artykuł 34 ust. 1 ustawy o związkach zawodowych nakazuje stosować bezpośrednio przepisy art. 25^(1)-33^(1 )tej ustawy. Zgodnie z tymi postanowieniami międzyzakładowa organizacja związkowa ma prawo m.in. do: * zajmowania stanowisk w indywidualnych sprawach pracowniczych w zakresie unormowanym w przepisach prawa pracy oraz w indywidualnych sprawach osób wykonujących pracę zarobkową w zakresie związanym z wykonywaniem tej pracy; * zajmowania stanowiska wobec pracodawcy lub organu samorządu załogi w sprawach dotyczących zbiorowych interesów i praw osób wykonujących pracę zarobkową; Ponadto zgodnie z art. 32 omawianej ustawy pracodawca bez zgody zarządu nie może: * **wypowiedzieć ani rozwiązać stosunku prawnego ze wskazanym uchwałą zarządu jego członkiem lub z inną osobą wykonującą pracę zarobkową będącą członkiem danej zakładowej organizacji związkowej, upoważnioną do reprezentowania tej organizacji wobec pracodawcy albo organu lub osoby dokonującej za pracodawcę czynności w sprawach z zakresu prawa pracy,** * zmienić jednostronnie warunków pracy lub wynagrodzenia na niekorzyść osoby wykonującej pracę zarobkową, o której wyżej mowa (na przykład osoby będącej przedstawicielem międzyzakładowej organizacji związkowej w danym zakładzie pracy) – z wyjątkiem przypadku ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy. Wniosek nasuwa się prosty. Międzyzakładowe organizacje związkowe stanowią ważne narzędzie wspierające pracowników w obronie ich praw. Zwłaszcza [w kontekście nieuczciwych zwolnień](https://tko.pl/233660,2024,04,01,schwarte-group-przenosi-produkcje-do-chorwacji-co-dalej-z-pracownikami-olsztynskiego-zakladu), które mogą być szczególnym zagrożeniem w dynamicznym środowisku pracy. Dzięki nim nawet pracownicy mniejszych przedsiębiorstw mogą skuteczniej bronić się przed nadużyciami pracodawców i zapewnić sobie większe bezpieczeństwo zatrudnienia. źródło: Kancelaria Radców Prawnych i Adwokatów Lech Obara i Współpracownicy