# Nietypowe atrakcje Olsztyna. Powstała interaktywna mapa. Robi wrażenie? - Link: https://tko.pl/143031,2022,05,04,nietypowe-atrakcje-olsztyna-powstala-interaktywna-mapa-robi-wrazenie - Published: 2022-05-04T12:48:22+02:00 - Author: Redakcja TKO **Interaktywną mapę z atrakcjami Olsztyna stworzył geolog i doktor nauk o Ziemi, nic więc dziwnego, że znajdziemy tam mnóstwo informacji. Na stronie [zywaplaneta.pl](https://zywaplaneta.pl/) doktor Paweł Wolniewicz z Instytutu Geologii na Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu zebrał wiadomości i ciekawostki geologiczne, dotyczące całej Ziemi, i to od ery kenozoicznej, przez mezozoik (pamiętacie, kiedy wyginęły wielkie gady?), paleozoik, aż po Polskę 90 milionów lat temu.** Studenci geologii, zajrzyjcie na tę stronę, podziękujecie po sesji. ## Żywa planeta „Żywa planeta” to zbiór pięknie zilustrowanych informacji, także dla laików. Doktor Paweł Wolniewicz tłumaczy nawet, co to jest geologia, jakie jest jej zastosowanie i podaje przykłady osiągnięć w tej dziedzinie. Znajdziemy tu działy poświęcone minerałom, skałom, skamieniałościom i [kamieniom szlachetnym i ozdobnym](https://tko.pl/208943,2023,07,27,jakie-sa-kamienie-szlachetne-jak-je-rozpoznac), dowiemy się, jak je rozpoznawać, jakie mają cechy, gdzie się pojawiają, rodzaje i podziały, dowiemy się, jak wygląda cykl skalny i poznamy techniki pobierania skamieniałości. A to zaledwie ułamek tego, co przygotował dla nas naukowiec. Wszystko jest podane w przystępny sposób, z rysunkami, zdjęciami, schematami. ## Olsztyńskie skarby Jak czytamy na stronie, na terenie Olsztyna ukryte są różne skały, pochodzące z kilku kontynentów i dokumentujące prawie dwa miliardy lat historii. Brzmi niesamowicie. Doktor Paweł Wolniewicz i Alicja Szarzyńska z Warmińsko-Mazurskiego Ośrodka Kształcenia Nauczycieli przygotowali interaktywną mapę Olsztyna. Wcześniej geolog stworzył mapy dla Poznania, Trójmiasta i Warszawy jako alternatywę do zwiedzania muzeów podczas pandemii. Większość atrakcji znajduje się bowiem na świeżym powietrzu albo na fasadach budowli. Jak mówi twórca mapy, zaznaczono na niej ponad 50 punktów i prawie 300 większych obiektów, między innymi: lokalizacje budynków, w których wykorzystano kamienie dekoracyjne liczące wiele milionów lat i dokumentujące wydarzenia z dziejów Ziemi; polodowcowe formy terenu, w tym moreny czołowe, sandry, wysoczyzny, ozy, kemy; dawne, nieistniejące już jeziora w centrum miasta; informacje o tym, jak wyglądał teren miasta przed powstaniem Olsztyna, a po zlodowaceniach; dane dotyczące przetworzenia powierzchni terenu przez człowieka. Dowiemy się, co mamy pod stopami i jakie tajemnice kryją olsztyńskie zabytki – niektóre są ozdobione kamieniami, zawierającymi skamieniałości z czasów dinozaurów. Warto też sobie uświadomić, że [Olsztyn](https://tko.pl/olsztyn) nie mógłby istnieć, gdyby nie – jak czytamy na stronie – miliony lat wędrówek i kolizji kontynentów, w trakcie których powstawały skały i kamienie dekoracyjne, dziesiątki tysięcy lat zlodowaceń, tysiące lat pracy wód Łyny, roślin i zwierząt, setki lat działalności człowieka. ## Interaktywna mapa Olsztyna Interaktywną mapę Olsztyna znajdziemy [tutaj](https://zywaplaneta.pl/miliony-lat-historii-olsztyna/). Wystarczy kliknąć w dowolne miejsce, aby dowiedzieć się, że na przykład Stare Miasto jest położone na terenie wysoczyzny morenowej (polodowcowej), jak powstał ten teren, jakie skały znajdziemy na powierzchni, a także przenieść się przy pomocy odnośników do opisu skał, przyniesionych przez lądolód, samej wysoczyzny morenowej, skały osadowej okruchowej albo zagłębień bezodpływowych. W ten sposób zbudowana jest cała mapa: znalezienie odpowiedzi na jedno pytanie prowadzi do zainteresowania kilkoma innymi. Znaczniki prowadzą do konkretnych obiektów, na przykład do liczących sobie około 460 milionów lat skamieniałości, znajdujących się w wapieniach szwedzkich, ułożonych w szachownice w posadzce naw bocznych bazyliki św. Jakuba. To najstarsze skamieliny, jakie można obejrzeć w Olsztynie. Pod opisem zamieszczono pytania do zwiedzających, tak aby mogli ocenić potencjał edukacyjny, dostępność, atrakcyjność wizualną i bezpieczeństwo (szczególnie dla dzieci), ułatwiając w ten sposób innym osobom wybór miejsc do obejrzenia. ## Zaplanuj sobie wycieczkę po Olsztynie Tuż pod [interaktywną mapą Olsztyna](https://zywaplaneta.pl/miliony-lat-historii-olsztyna/) i informacjami o tym, jak tworzył się krajobraz stolicy Warmii, znajdziemy propozycje czterech wycieczek z zaznaczonymi punktami i krótkim opisem z mnóstwem odnośników do różnych ciekawostek i bardziej szczegółowych artykułów. Wycieczka pierwsza, „polskie skały”, pozwala obejrzeć polskie kamienie budowlane i dekoracyjne, zdobiące budynki Olsztyna, ale też innych polskich miast. Warto zobaczyć piaskowce na fasadzie Nowego Ratusza (Urząd Miasta na placu Jana Pawła II 1), kolumnę Orła Białego (plac Konsulatu Polskiego), skały z Kolumny Zygmunta w Warszawie (ulica Mikołaja Kopernika 46), piaskowce z Gór Stołowych (ulica Emilii Plater 1), głazy narzutowe z Urzędu Marszałkowskiego (od strony ulic Emilii Plater, Marszałka Józefa Piłsudskiego, Tadeusza Kościuszki, Mikołaja Reja) czy marmury w Planetarium (aleja Marszałka Józefa Piłsudskiego 38). Wycieczka numer dwa to „spacer po Skandynawii” – okazuje się, że bruki Olsztyna są ułożone z kamieni przywleczonych przez lądolód, który przed tysiącami lat powstał w górach Półwyspu Skandynawskiego, a po drodze zbierał fragmenty skał z terenów dzisiejszej Szwecji, Finlandii, Estonii, a nawet dna Bałtyku. „Spacer po Skandynawii” obejmuje: bruk rodem ze Skandynawii (ulica Okopowa), mur oporowy – swoistą pamiątkę po lądolodzie (ulica Jana z Łajs), bruk z głazów przyniesionych przez lądolód (ulica Marii Curie-Skłodowskiej), skandynawskie granity na fasadzie Domu pod Flagami (ulica Warmińska 14) i kamień pamiątkowy Wincentego Pola (park przy ulicy Dąbrowszczaków 8). Trzecia wycieczka poprowadzi nas śladem dawnych zderzeń kontynentów – choć kontynenty przemieszczają się o kilka centymetrów rocznie, w skali liczonej w milionach lat będą to duże odległości. Kiedy się ze sobą zderzają, dochodzi nie tylko do wypiętrzania gór, ale i przeobrażania skał pod nimi, na dużych głębokościach. Warto obejrzeć marmurową posadzkę dworca kolejowego na stacji Olsztyn Główny, skały metamorficzne w stopniach ołtarza kościoła pw. św. Maksymilian M. Kolbego przy ulicy Dworcowej 1b, posadzkę foyer i schody wejściowe Warmińsko-Mazurskiej Filharmonii im. Feliksa Nowowiejskiego (ulica Bartosza Głowackiego 1), fasadę budynku przy ulicy Kopernika 44, a także wyłożone granulitem wejście do budynku przy ulicy Adama Mickiewicza 21/23 oraz cokół tego obiektu, wyłożony pochodzącymi ze Szwecji granitami i granitognejsami. Czwarta wycieczka została poświęcona skamieniałościom Olsztyna. To swoista podróż w czasie – w kamieniach budowlanych i ozdobnych budynków można zobaczyć ślady życia sprzed milionów lat, niektóre okazy liczą blisko pół miliarda lat. Propozycja obejmuje ułożoną z dwóch odmian wapieni posadzkę kościoła garnizonowego przy ulicy Marcina Kromera 5, skamieniałości przyniesione podczas zlodowaceń w cokole zamku od strony ulicy Zamkowej (to tutaj znajdziemy skamieniałości ramienionogów, które żyły w morzu 420 milionów lat temu). Najstarsze, bo pochodzące z okresu ordowiku, a więc liczące sobie około 460 milionów lat, skamieliny znajdziemy w posadzce naw bocznych bazyliki św. Jakuba (ulica Stanisława Staszica 5). To łodzikowce, jedne z najliczniejszych i najbardziej niebezpiecznych drapieżników ówczesnych mórz, a dzisiaj… bardzo rzadkie zwierzęta morskie. Z kolei w kruchcie bazyliki konkatedralnej św. Jakuba w wapieniach widocznych w posadzce znajdziemy pamiątkę po rafie z tropikalnego morza, które około 375 lat temu znajdowało się na terenie dzisiejszej Polski. Ostatni punkt tej wycieczki to wyłożona płytami wapienia i zawierająca liczne skamieniałości muszli fasada budynku PKO przy ulicy Dąbrowszczaków 30. Skały pochodzą sprzed około 370 milionów lat. Skamieniałościom w zabytkach Olsztyna została poświęcona osobna [strona](https://zywaplaneta.pl/olsztyn/), na której znajdziemy jeszcze więcej szczegółów i ciekawostek geologicznych. Twórcy planów wycieczek określają ich czas na około 1,5 – 2 godziny.